Η τήξη των πάγων στα τέλη της ανώτερης Πλειστόκαινου επέτρεπε στους κυνηγούς την εξερεύνηση μιας μεγάλης ποικιλίας χερσαίων (ορεινών και παράλιων) οικολογικών ζωνών που βρίσκονταν σε απόσταση μεταξύ τους. Για τις μετακινούμενες ομάδες των κυνηγών-συλλεκτών τα σπήλαια και οι βραχοσκεπές λειτούργησαν ως κεντρικά σημεία αναφοράς ενός υπό εξερεύνηση και πολλές φορές άγνωστου κόσμου.

Στην Ήπειρο, όπου η έρευνα των σπηλαίων με παλαιολιθική κατοίκηση έχει δώσει νέα στοιχεία για την οργάνωση αυτών των μετακινήσεων, τα σπήλαια λειτούργησαν είτε ως στρατηγικά σημεία ελέγχου δύσβατων ορεινών περιοχών με σκοπό την επισήμανση και την εκμετάλλευση της τοπικής πανίδας (Κλειδί, Καστρίτσα), είτε ως κομβικά σημεία επικοινωνίας διαφορετικών οικοσυστημάτων (Μποΐλα). Η νομαδική ζωή προσέδιδε στα σπήλαια αυτά ένα εποχικό χαρακτήρα, καθιστώντας τα σημεία-σταθμούς ή περάσματα σ’ έναν εκτενή, αραιοκατοικημένο και διαρκώς μεταβαλλόμενο φυσικό χώρο.